मुख्य समाचार

बचतको पनि ब्याज बढाउँदै बैंक
Bank increasing the interest of saving also

काठमाडौ -मुद्दती खाताको ब्याजदर नबढाउने ‘भद्र सहमति’ गरेका बैंकहरुले उक्त खाताको ब्याज नबढाए पनि सर्वसाधारणले सबैभन्दा बढी प्रयोग गर्ने बचत खाताको ब्याज भने बढाउन थालेका छन् ।

लगानीयोग्य पुँजीको अभाव भएको भन्दै बैंकहरुले धमाधम बचत खाताको ब्याजदर बढाउन लागेका हुन् । बचत खातामा ६ देखि ७ प्रतिशत ब्याज दिँदै आएका बैंकहरुले बढाएर ८.५० प्रतिशत पु¥याएका छन् ।

सिभिल बैंकले बचत खातामा ८.५० प्रतिशत ब्याज दिने योजना सार्वजनिक गरेको छ । ‘बचतमा उच्च ब्याजदर’ भन्दै उसले यस्तो योजना ल्याएको हो । सिद्धार्थ बैंकले पनि ‘सिद्धार्थ स्वर्णिम बचत’ भन्दै ८ प्रतिशत ब्याज दिने घोषणा गरेको छ ।

लगानी योग्य पुँजी (तरलता) को व्यवस्था नभएमा अन्य बैंकहरुले पनि बचत खाताको ब्याजदर बढाउन बाध्य हुने हिमालयन बैंकका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत अशोक राणाले आइतबार नागरिकलाई बताए । ‘राष्ट्र बैंक र अर्थमन्त्रालयले तत्काल देखिएको तरलताको समस्या समाधान गर्न नसक्ने हो भने स्वभाविकले बचतको ब्याजदर अझै बढ्ने छ,’ उनले भने, ‘तर, राष्ट्र बैंक र अर्थमन्त्रालयले तरलताको अभावको समाधान गर्ने छ ।’

नेपाल बैंकर्स संघका प्रतिनिधिले राष्ट्र बैंक र अर्थमन्त्रालयलाई तत्काल देखिएको तरलताको अभावको संकट समाधान गर्न सुझाव दिएको छ । उसले सरकारी ढुकुटीमा खर्च नभएको रकम बैंकलाई उपलब्ध गराएर वा कर्जा निक्षेप अनुपात (सिसिडी) लाई खारेज गरेर पनि तरलताको समस्या समाधान सकिने सुझाव राष्ट्र बैंक र अर्थमन्त्रालयलाई दिएको छ ।

‘अर्थमन्त्रालय र राष्ट्र बैंकले उपयुक्त निकास निकाल्ने अपेक्षा गरिएको छ,’ प्रमुख कार्यकारी अधिकृत राणाले भने, ‘चुक्ता पुँजी सबै (२८ वाणिज्य बैंक)को एकै पटक बढेकाले पनि तरलताको अभाव आएको हो ।’ यसअघि जसको चुक्ता पुँजी बढी थियो, त्यसले मात्र बढी लगानी गर्ने गरेको उनको भनाइ छ ।

‘तर, अहिले सबैको बैंकको चुक्ता पुँजी आठ अर्ब पुगेकाले पनि लगानी बढाउनु पर्ने बाध्यता भएको छ,’ प्रमुख कार्यकारी अधिकृत राणाले भने, ‘नाफा बढाउन लगानी पनि बढाउनु जरुरी छ ।’

यसअघि लगानीयोग्य पुँजीको अभाव खेपिरहेका बैंकहरुले १३.५० सम्म ब्याज दिएर मुद्दती निक्षेप तानिरहेका छन् । मुद्दती खातामा त्यो भन्दा बढी ब्याज बढाउन नपाइने भद्रसहमति गरेका बैंकहरुले बचत खाताको ब्याजदर बढाउन थालेका हुन् ।

बैंक–बैंकबीच ब्याजदर बढाउने होडबाजी चल्नु उचित नहुने बिज्ञहरुको भनाइ छ । चर्को ब्याजदरमा संकलन गरिएको निक्षेपले कर्जालाई पनि असर पार्ने उनीहरुको भनाइ छ ।‘अस्वस्थ प्रतिस्पर्धा गरी ब्याजदर नबढाउने विषयले समग्र मुलुकको अर्थतन्त्रलाई नै असर पार्छ,’ एक बिज्ञले भने, ‘आर्थिक बृद्धिलाई नै समस्या पार्छ ।’

बजारमा मुद्दती र बचत खाताको ब्याजदर उच्च दरले बढेको छ । तर, निक्षेप बढन सकेको छैन । ‘सीमित रकम बजारमा घुमिरहेको छ,’ एक बैंकरले भने, ‘त्यही रकम आज ११, भोलि १२ र पर्सि १३ प्रतिशत ब्याजमा राख्ने गरेका छन् ।’

बैंकले उच्च ब्याज दिँदा पनि बजारबाट निक्षेप संकलन हुन सकेको छैन । ‘सीमित निक्षेपकर्ताले मात्र बढेको ब्याजदरका फाइदा उठाएका छन्,’ उनले भने, ‘निक्षेप रकम (डिपोजिट) घुमेको घुम्यै छ, त्यही रकम आज एउटामा भोलि अर्को बैंकमा राखेर मात्र समस्या समाधान हुँदैन ।’ ब्याजदर मात्र बढाएर लगानीयोग्य पुँजीको समस्या समाधान हुन नसक्ने बिज्ञहरुको भनाइ छ ।

उच्च ब्याज दिएर संकलन गरिएको रकम कति ब्याजदरमा लगाउने हो भन्ने समस्या पनि बैंकहरुलाई छ । ‘बचतमा ८.५० र मुद्दतीमा १३.५० प्रतिशत ब्याजदरमा लिएको रकम कतिमा लगाउने ?

सरकारले विकास खर्च गर्न नसकेका कारण बजारमा लगानीयोग्य पुँजी अभाव भएको उनीहरुको भनाइ छ ।बैंकले निक्षेपको ब्याजदर बढाउँदा पनि रकम संकलन हुन सकेको छैन । तर, कर्जाको माग भने अत्यधिक बढेको छ ।

बैंकहरुमा निक्षेपकर्तालाई फिर्ता गर्ने रकमको कमी नभए पनि लगानीयोग्य पुँजीको अभाव देखिएको छ । सरकारसँग रहेको करिब ३ खर्ब २८ अर्ब रुपैयाँ खर्च नगरेका कारण यस्तो अवस्था आएको हो ।

लगानीयोग्य पुँजी अभावका कारण ऋण प्रवाह कटौती गर्नुपर्ने स्थिति आएको पनि एक बैंकरले बताए । ‘ऋण प्रवाहको गतिलाई कम गर्नुपर्ने स्थिति आएको छ,’ एक बैंकरले भने ।

नेपाल राष्ट्र बैंक पनि लगानीयोग्य पुँजी अभाव भएको स्वीकार्छ । केन्द्रीय बैंकले लगानीयोग्य पुँजी अभाव हुन नदिन १० अर्ब रुपैयाँ बजारमा छाेड्दै छ ।

बैंकहरुले आक्रामक रुपमा ऋण प्रवाह गरेका कारणले पनि तरलता अभाव भएको विज्ञहरुको भनाइ छ ।

कर्जाको बढ्दो माग र निक्षेप संकलनमा आएको सुस्तताले बैंकलाई समस्या परेको नेपाल बैंकर्स संघको भनाइ छ । ‘अप्ठेरो स्थितिमा छौं,’ एक बैंकरले भने, ‘यो स्थितिको समाधान नगर्ने हो भने जटिल अवस्था आउने निश्चित छ ।’

सरकारको खातामा रहेको रकम खर्च नगर्ने हो भने त्यस्तो रकम बैंकलाई लगानी गर्न दिए तरलता समस्या केही हदसम्म कम हुने विज्ञहरुको भनाइ छ । ‘बैंकलाई केही रकम सिधै लगानी गर्न दिनुपर्छ,’ उनले भने, ‘यसो भएमा बैंकिङ प्रणालीमा रकम प्रवाह हुन्थ्यो र लगानी गर्न सकिन्थ्यो ।’

source; nagariknews.com

प्रतिक्रिया दिनुहोस्
अन्य समाचारहरु
भारतले फेरि रोक्यो नेपाली अदुवा
इलाम : एक वर्षयता अन्य नाका बन्द गरी काँकरभिट्टाबाट मात्र अदुवा भित्र्याउन दिँदै आएको भारतले फेरि रोक लगाएको छ। भारत सरकारले नेपाली अदुवा सफा नगरी आएको भन्दै भित्र्याउन रोक लगाएपछि पाँच दिनदेखि निर्यात ठप्प भएको नेपाल अदुवा उत्पादक तथा व्यवसायी संघका केन्द्रीय अध्यक्ष नरेन्द्र खड्काले जानकारी दिए। भारतले नेपालको अदुवा खरिदका लागि मेची एक्सपोर्टलाई मात्र अनुमति दिएको छ। अन्य कम्पनीलाई अदुवा खरिदको अधिकार नदिएकाले मेची एक्सपोर्टले विभिन्न बहानामा अदुवा खरिद रोक्ने गरेको अध्यक्ष खड्काको भनाइ छ। उनका अनुसार देशभरको अदुवा अहिले काँकरभिट्टा नाकाबाट मात्र भारत जाने ...
कफी खेतीमा आकर्षण
कुस्मा : पर्वत फलेवास नगरपालिका ९, भँगाराका किसानले चार वर्षदेखि व्यावसायिक रूपमा कफी खेती गर्दै आएका छन्। खेतबारीमा अन्नबाली लगाउने जनशक्ति अभाव र लगाएको अन्नबाली पनि बाँदरले खाइदिने समस्याले अधिकांश किसानले व्यावसायिक कफी खेती सुरु गरेका हुन्। गाउँका एक सय १६ जना कृषकले खेतबारीमा अन्नबाली लगाउन छाडेर कफी रोपेका छन्। कफी खेतीका लागि प्रशस्त जमिन र उपयुक्त वातावरण भएकाले यसतर्फ किसानको मोह बढेको स्थानीय चन्द्रबहादुर थापाले बताए। उनले भने, ‘मकै, गहुँ, धानजस्ता बालीनाली लगायो, बाँदरले खाएर हैरान पार्छ, गाउँमा जनशक्ति पनि पाइँदैन, कफी लगाए वर्षको एक ...
स्याउबाट १७ करोड भित्रियो
जुम्ला : जुम्लामा स्याउबाट यस वर्ष १७ करोड आम्दानी भएको छ। विभिन्न स्याउ संकलन केन्द्र तथा व्यापारीले यस वर्ष जुम्लाबाट १७ करोडको स्याउ बिक्री गरेका हुन्। पछिल्लो समय स्याउ उत्पादनमा कृषकको लगानी बढ्दै गएका कारण स्याउ उत्पादनबाट जुम्लाले बर्सेनि आम्दानी बढाउँदै गएको छ। जिल्ला कृषि विकास कार्यालयका अनुसार गत वर्षको तुलनामा यस वर्ष ठ्याक्कै एक करोडले स्याउ उत्पादनमा वृद्धि भएको हो। यो वर्ष जुम्लामा ३७ सय मेट्रिक टन स्याउ बिक्री भयो। यसमध्ये २२ सय टन स्याउ जिल्लाबाहिर पठाइएको थियो। ए र बी गे्रडको स्याउ जिल्लाबाहिर पठाइन्छ ...
रिडी मेलामा पाँच करोडको कारोबार
तम्घास : तीन जिल्ला (गुल्मी, पाल्पा, स्याङ्जा)को संगमस्थल रिडीमा हजारौं दर्शनार्थीले माघे संक्रान्ति मेला अवलोकन गरेका छन्। धार्मिक एवं पर्यटकीय हिसाबले यस क्षेत्रकै प्रमुख गन्तव्यको रूपमा रहेको रिडीमा प्रत्येक वर्ष माघी मेला लाग्ने गर्छ। नेपालकै चारधाममध्येको एक रिडीमा विशेष गरी धार्मिक पर्यटक बढी आउने गर्छन्। माघे संक्रान्तिमा धेरैजसो पर्यटक कालीगण्डकी नदीमा स्नानका लागि आउने गरेको स्थानीयले बताए। यस वर्ष पनि तीनवटै जिल्लाका स्थानीय तहले पाँच दिनसम्म संयुक्त रूपमा मेलाको आयोजना गरेका हुन्। मेलामा पाँच सयजति विभिन्न व्यावसायिक स्टल राखिएका थिए। रिडीको प्रचारप्रसार र कृषि क्षेत्रको बजारीकरण ...
१६ अर्ब २५ करोड लगानी अवसर
काठमाडौं : धितोपत्र बजारमा लगानी गर्न चाहनेलाई नयाँ अवसर जुट्ने भएको छ। चालू आर्थिक वर्षमा विभिन्न कम्पनीले १६ अर्ब २५ करोड रुपैयाँभन्दा बढी मूल्यका साधारण सेयर (आईपीओ) र फर्दर पब्लिक अफरिङ (एफपीओ) जारी गर्ने भएपछि लगानीकर्ताले लगानी अवसर पाउने भएका हुन्। सेयर निष्कासनका लागि नियामक नेपाल धितोपत्र बोर्डमा २८ कम्पनीले आवेदन दिएका छन्। आवेदन दिएका कम्पनीमध्ये १२ वटा कम्पनीले सेयर निष्कासनका लागि अनुमति पाइसकेका छन्। बाँकी १६ कम्पनी सेयर निष्कासनका लागि बोर्डको निर्णयलाई पर्खेर बसेका छन्। यस वर्ष जलविद्युत् कम्पनी, माइक्रोफाइनान्स तथा इन्सुरेन्स, विकास बैंक तथा ...
आजको विनिमय दर
नेपाली पात्रो
प्रश्नउत्तर र पुरस्कार
जापानको सिमा बाट सबै भन्दा नजिकै रहेको देश् कुन् हो?

रूस
चीन
कोरिया
भियतनाम