: मलेसियाका एक सेवा निवृत्त प्रविधि उद्यमी थियोडोर सामान्यतया आफ्नो परिवारको वार्षिक दक्षिण कोरिया र जापान भ्रमणका लागि हतारमा टिकट बुक गर्दैनन् । उनी राम्रो अफर पर्खन मन पराउँछन् ।
तर यस वर्ष, जेट इन्धनको मूल्य तीव्र रूपमा बढेपछि र विश्वभर हजारौं उडानहरू रद्द हुन थालेपछि, उनले छिट्टै आफ्नो यात्रा योजना सुरक्षित गर्न आवश्यक ठाने । सधैं बजेट एयरलाइन्स रोज्ने उनी यस पटक कोरियन एयर र मलेसिया एयरलाइन्सबाट अगस्ट र सेप्टेम्बरका लागि टिकट बुक गरे । उनको विचारमा, फुल–सर्भिस एयरलाइन्सले अन्तिम समयमा उडान रद्द गर्ने सम्भावना कम हुन्छ ।
‘मैले भाडा बढिरहेको देखें, बजेट एयरलाइन्सले बारम्बार उडान रद्द गरिरहेको देखें, त्यसैले पछि झन्झट नहोस् भनेर निर्णय गरें’, साइबरजायामा बस्ने ५० वर्षीय तीन सन्तानका पिता थियोडोरले भने । ‘यस्ता समस्याबाट टाढा रहनु जीवनको गुणस्तर सुधार्नु जस्तै हो’, उनले थपे ।
अमेरिका र इरानबीचको तनावका कारण होर्मुज जलडमरू मार्ग बन्द जस्तै अवस्थामा पुगेको करिब १० हप्ता हुन लागेको छ, जसले गर्दा विश्वव्यापी हवाई यात्रा गम्भीर रूपमा प्रभावित भएको छ । जेट इन्धनको मूल्य फेब्रुअरी अन्त्यदेखि ८० प्रतिशतभन्दा बढीले बढेको छ । यसको असर एयरलाइन्सहरूले भाडा बढाएका छन्, उडान घटाएका छन्, वा दुवै गरेका छन् ।
सबैभन्दा ठूलो असरको उदाहरणका रूपमा, अमेरिकाको बजेट एयरलाइन्स स्पिरिट एयरलाइन्सले शनिबार स्थायी रूपमा सेवा बन्द गर्ने घोषणा गर्यो, जसको मुख्य कारण उच्च इन्धन लागत मानिएको छ । एभिएसन डेटा कम्पनी सिरियमका अनुसार, अमेरिका, चीन, जापान, अष्ट्रेलिया र युरोपलगायत विभिन्न बजारहरूमा जुन १ देखि सेप्टेम्बर ३० सम्मका लागि ९.३ मिलियन सिट कटौती गरिएको छ ।
मध्यपूर्वमा सबैभन्दा धेरै असर परेको छ, जहाँ इरानी आक्रमणपछि दुबई र दोहा जस्ता हबहरूमा हवाई क्षेत्र बन्द हुँदा उड्डयन क्षेत्र अझै प्रभावित छ । कतार एयरवेजले मात्रै जुनदेखि अक्टोबरसम्मका लागि २० लाख सिट घटाएको छ भने एमिरेट्स र एतिहाद एयरवेजले क्रमशः ७ लाख र ४.५ लाख सिट कटौती गरेका छन् ।
उपलब्ध उडानहरूको टिकट भाडा भने धेरै स्थानमा युद्धअघिको तुलनामा उल्लेखनीय रूपमा बढेको छ । अमेरिकाबाट अन्तर्राष्ट्रिय उडानको औसत भाडा अप्रिल अन्तिम साता १,१०१ डलर पुगेको छ, जुन अघिल्लो वर्षको सोही अवधिको तुलनामा १६ प्रतिशत बढी हो । अमेरिकाभित्रका घरेलु उडानहरूमा भाडा अझै तीव्र रूपमा बढेको छ- वर्ष–दर–वर्ष २४ प्रतिशतले ।
नर्वेको एभिएसन कन्सल्टेन्सी विनएयरका संस्थापक हान्स जोर्गेन एल्नेसका अनुसार, युरोप र एशियाबीच केही मार्गहरूमा भाडा पाँच गुणासम्म बढेको छ । अन्तर्राष्ट्रिय हवाई यातायात संघका अनुसार, मार्च महिनामा अन्तर्राष्ट्रिय यात्रु माग ०.६ प्रतिशतले घटे पनि धेरै देशहरूको घरेलु बजार बलियो हुँदा कुल माग २ प्रतिशतभन्दा बढीले बढेको छ ।
