। जर्मनीको चरम-दक्षिणपन्थी पार्टी अल्टरनेटिभ फर जर्मनी (एएफडी) ले पूर्वी राज्य सक्सोनी-आनहाल्टको राज्य चुनावमा ऐतिहासिक जित हासिल गरेको छ।
एक्जिट पोल र प्रारम्भिक नतिजाअनुसार एएफडीले करिब ४४ प्रतिशत भोट प्राप्त गर्दै राज्यको सबैभन्दा ठूलो पार्टी बन्ने निश्चित भएको छ।
दोस्रो विश्वयुद्धपछि पहिलोपटक कुनै चरम-दक्षिणपन्थी पार्टी जर्मन राज्यस्तरमा सत्ताको यति नजिक पुगेको हो। यो नतिजा चान्सलर फ्रेडरिक मर्ज र उनको कन्जरभेटिभ क्रिश्चियन डेमोक्रेटिक युनियन (सीडीयू) पार्टीका लागि ठूलो झट्का मानिएको छ।
अघिल्लो चुनावको तुलनामा सिडीयुको भोट आधाभन्दा बढीले घटेर करिब १७.४ प्रतिशतदेखि १८.५ प्रतिशतमा सीमित हुने प्रक्षेपण छ।
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प, उप-राष्ट्रपति जेडी भान्स र अर्बपति व्यवसायी इलोन मस्कलगायतले एएफडीको जितप्रति खुसी व्यक्त गरेका छन्।
जर्मनीको राजनीतिमा एएफडीको जित कति ठूलो हो ?
जर्मनीमा नाजी शासनको इतिहासका कारण मुख्यधाराका पार्टीहरूले लामो समयदेखि चरम-दक्षिणपन्थी पार्टीहरूसँग दूरी राख्दै ‘फायरवाल’ को नीति अपनाउँदै आएका छन्। एएफडीलाई आप्रवासी विरोधी, मुस्लिम विरोधी र उग्र-दक्षिणपन्थी चरमपन्थी समूहको आरोप लाग्दै आएको छ र जर्मन गुप्तचर संस्थाले सक्सोनी-आनहाल्ट शाखालाई त्यस्तै सङ्गठनका रूपमा वर्गीकृतसमेत गरेको छ।
त्यसैले यो पार्टी राज्य सत्ताको नजिक पुग्नुलाई जर्मन राजनीतिमा भूकम्पकै रूपमा हेरिएको छ।
एएफडी राष्ट्रिय स्तरमा पनि निकै लोकप्रिय बनिसकेको छ। हालैका राष्ट्रिय सर्वेक्षणमा यसले २८ प्रतिशत भोट ल्याउँदै चान्सलर मर्जको गठबन्धनलाई पछि पारेको छ। यो पार्टीले आप्रवासनमा कडाइ गर्ने, युक्रेनलाई दिइने सहयोग रोक्ने, युरो मुद्रा त्याग्ने र रुससँग सम्बन्ध सुधार गर्ने एजेन्डा अघि सारिरहेको छ।
एएफडीको समर्थन किन बढिरहेको छ ?
एएफडीले आफूलाई स्थापित राजनीतिक दलहरूको बलियो विकल्पका रूपमा पेस गरेको छ। चुनाव प्रचारका क्रममा यसले आप्रवासी सङ्कट, अर्थतन्त्र, सुरक्षा र जर्मन पहिचानलाई मुख्य मुद्दा बनाएको थियो।
यसपटक एएफडीले ३५ वर्षीय उलरिश जिगमुन्डलाई मुख्य उम्मेदवार बनाएको थियो। जिगमुन्डले चुनाव नतिजालाई ‘ऐतिहासिक’ बताउँदै भनेका छन्, ‘हामीले यो देशमा इतिहास रचेका छौँ। मानिसहरूले देखाएका छन् कि अब यसरी चल्न सक्दैन’।
उनले यस जितलाई सन् २०२९ को राष्ट्रिय चुनावअघि सत्तामा पुग्ने पहिलो खुड्किला भएको बताएका छन्। एएफडीका राष्ट्रिय सह-अध्यक्ष एलिस वाइडलले यो नतिजालाई ‘सनसनीपूर्ण’ भनेकी छन्।
ट्रम्प, मस्क र रुसको समर्थन
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले सामाजिक सञ्जाल ट्रुथ सोसलमा चुनावको नतिजा देखाउने तस्बिर बिना कुनै क्याप्सन सेयर गरेका थिए। ट्रम्प र उनका उप-राष्ट्रपति जेडी भान्सले एएफडीसँगको ‘फायरवाल’ तोड्न जर्मन पार्टीहरूलाई पहिलेदेखि नै दबाब दिँदै आएका थिए।
रुसी राष्ट्रपतिका विशेष दूत किरिल दिमित्रिएभले ट्रम्पको पोस्टको स्क्रिनसट सेयर गर्दै ‘व्यावहारिक एएफडीको ऐतिहासिक जित’ भनी खुसी व्यक्त गरेका छन्।
अर्बपति इलोन मस्कले पनि एएफडीलाई बधाई दिएका छन्। एलिस वाइडलले सामाजिक सञ्जाल ‘एक्स’मा चुनावको नतिजा पोस्ट गरेपछि मस्कले जर्मन भाषामै ‘धेरै राम्रो’ लेखेर प्रतिक्रिया दिएका थिए।
उम्मेदवार जिगमुन्डले मस्कलाई धन्यवाद दिँदै आगामी दिनमा ‘बलियो सहकार्य’को अपेक्षा राखेको बताएका छन्।
फ्रान्स र पोल्यान्डले भन्यो: युरोपका लागि गम्भीर मोड
एएफडीको सफलतालाई लिएर युरोपेली छिमेकीहरूले गम्भीर चिन्ता व्यक्त गरेका छन्। फ्रान्सका युरोप मामिला मन्त्री बेन्जामिन हद्दादले यसलाई युरोपका लागि ‘गम्भीर क्षण’ बताएका छन्। ‘हामीले हाम्रो इतिहास भुल्न हुँदैन,’ हद्दादले चेतावनी दिएका छन्।
रुसप्रति एएफडीको नरम रवैयालाई लिएर आलोचकहरूले चिन्ता व्यक्त गरेका छन्। यदि एएफडीले राज्य सरकारको नेतृत्व लियो भने राज्यको गुप्तचर संयन्त्र र सुरक्षा संयन्त्रमा उनीहरूको पहुँच पुग्नेछ, जसले युरोपभर र विशेषगरी छिमेकी देशहरू (पोल्यान्ड, बाल्टिक राष्ट्रहरू) मा त्रास बढाउनेछ।
यद्यपि, ४४ प्रतिशत भोट पाए पनि एएफडीले ८३ सिटको संसद्मा बहुमत (४२ सिट) ल्याउन सकेन भने अन्य पार्टीहरूले उसलाई सरकार बाहिरै राख्न लामो गठबन्धनको कसरत गर्न सक्नेछन्।
(एजेन्सीहरूको सहयोगमा)
