: तिहार तथा धनतेरसलाई लक्षित गर्दै नेपाल राष्ट्र बैंकले सुनको असर्फी तथा चाँदीका मेडालियन आजबाट बिक्री सुरु गरेको छ। राष्ट्र बैंकको टक्सार महाशाखा, बबरमहलबाट कात्तिक १९ र २० गते सर्वसाधारणका लागि सुनको असर्फी तथा चाँदीका मेडालियन बिक्री गर्न लागेको हो।
राष्ट्र बैंकले कात्तिक १८ गते सूचना जारी गर्दै दुवै दिन बिहान ११ बजेदेखि दिउँसो ३ बजेसम्म मौज्दात कायम रहेसम्म बिक्री गरिने जनाएको छ। सूचनाअनुसार प्रतिव्यक्ति २.५ ग्रामको सुनको असर्फी एक थान तथा १० ग्रामका चाँदीका मेडालियन (लक्ष्मी र गणेश अंकित) एक–एक थान खरिद गर्न पाइनेछ। एक व्यक्तिले बढीमा दुई थान चाँदीका मेडालियन खरिद गर्न सक्नेछन्।
असर्फी तथा मेडालियन खरिद गर्न इच्छुक नेपाली नागरिकले नागरिकता, राष्ट्रिय परिचयपत्र वा उक्त कागजातको नम्बर उल्लेख भएको अन्य कुनै प्रमाणपत्रको प्रतिलिपिसहित स्वयं उपस्थित हुनुपर्नेछ। खरिदकर्ताले नगद वा क्यूआरमार्फत भुक्तानी गर्न सक्ने व्यवस्था गरिएको राष्ट्र बैंकले सूचनामा जनाएको छ। बैंकका अनुसार असर्फी तथा मेडालियनको मूल्य दैनिक रूपमा बिहान करिब ११ बजेपछि निर्धारण हुनेछ। मूल्य निर्धारण भएपछि मात्र बिक्री प्रक्रिया सुरु गरिनेछ।
सुनको असर्फी सुनबाट निर्माण गरिएको विशेष प्रकारको सिक्का हो। यो सामान्य चलनचल्तीमा प्रयोग हुने मुद्रा नभई धार्मिक, सांस्कृतिक तथा संकलनका दृष्टिले महत्त्व राख्ने धातुको सिक्का हो। यसको मूल्य सुनको तौल र बजार मूल्यसँग जोडिएको हुन्छ। राष्ट्र बैंकले विशेष अवसरमा निश्चित तौलका सुनका असर्फी बिक्री गर्दै आएको छ। सामान्यतया २.५ ग्राम, ५ ग्राम र १० ग्राम तौलमा असर्फी उपलब्ध हुने गरेका छन्। यसपटक भने २.५ ग्रामको असर्फी बिक्री गर्न लागिएको हो।
टक्सार महाशाखा, बबरमहलबाट कात्तिक १९ र २० गते सर्वसाधारणका लागि सुनको असर्फी तथा चाँदीका मेडालियन बिक्री हुने
प्रतिव्यक्ति २.५ ग्रामको सुनको असर्फी र १० ग्रामका चाँदीका लक्ष्मी र गणेश अंकित सिक्का एक–एक थान खरिद गर्न पाइने
नेपाली समाजमा सुनलाई परापूर्वकालदेखि नै मूल्यवान् धातुका रूपमा लिइँदै आएको छ। विवाह, व्रतबन्ध, चाडपर्व तथा अन्य शुभकार्यमा सुनको प्रयोग र उपहार दिने परम्परा छ। विशेषगरी तिहार तथा धनतेरसका बेला सुन खरिद गर्नुलाई शुभ मान्ने धार्मिक तथा सांस्कृतिक विश्वास रहिआएको छ। यही कारण सुनका गरगहनासँगै असर्फी खरिद गर्ने आकर्षण पनि देखिन्छ। कतिपयले यसलाई उपहारका रूपमा प्रयोग गर्छन् भने कतिपयले संकलन वा सम्पत्तिका रूपमा सुरक्षित राख्ने उद्देश्यले खरिद गर्छन्।
त्यस्तै, चाँदीको मेडालियन चाँदीबाट बनाइएको विशेष प्रकारको टकमरी हो। यसमा धार्मिक तथा सांस्कृतिक महत्त्व बोकेका आकृति र प्रतीकहरू अंकित गरिएको हुन्छ। राष्ट्र बैंकले बिक्री गर्ने मेडालियनमा लक्ष्मी र गणेशका आकृति राखिएका छन्। लक्ष्मीलाई धनधान्य र समृद्धिकी देवी तथा गणेशलाई शुभारम्भ र बिघ्न निवारणका देवताका रूपमा पूजा गर्ने धार्मिक मान्यता छ। त्यसैले तिहार तथा धनतेरसका अवसरमा यस्ता मेडालियनको विशेष महत्त्व हुने गर्छ।
चाँदीका मेडालियनलाई पूजाआजा र आरधानामा प्रयोग गर्ने, घरमा सुरक्षित राख्ने, उपहार दिने वा संकलन गर्ने गरिन्छ। सुनको असर्फीजस्तै यसको आकर्षण पनि धातुको मूल्यसँगै धार्मिक आस्था र सांस्कृतिक परम्परासँग जोडिएको छ। यसपटक राष्ट्र बैंकले १० ग्रामका लक्ष्मी र गणेश अंकित मेडालियन बिक्री गर्न लागेको छ।
तिहारलाई धन, समृद्धि, सुख र पारिवारिक सम्बन्धसँग जोडिएको पर्वका रूपमा लिइन्छ। विशेषगरी धनतेरसका दिन सुन, चाँदी, तामा तथा अन्य धातुका सामग्री खरिद गर्नु शुभ मान्ने धार्मिक तथा सांस्कृतिक परम्परा छ। नयाँ धातुका सामग्री घरमा भित्र्याउँदा सुख, समृद्धि र धनधान्य प्राप्त हुने धार्मिक विश्वासका कारण यस अवसरमा सुनचाँदीका गरगहना, सिक्का तथा अन्य धातुका सामग्री खरिद गर्ने चलन छ।